Orta Anadolu İhracatçı Birlikleri’nin (OAİB) ihracatı, 2025 yılında geçen yıla nazaran %15,4 artarak 31,4 milyar dolara yükseldi. Bünyesindeki 5’i sektörel, 3’ü bölgesel 8 ihracatçı birliğinde yaklaşık 45 bin üyesi bulunan OAİB, %13,2’lik hissesiyle Türkiye’nin toplam ihracatında üçüncü sırada yer aldı. İhracatçı firmaların dal ve yatırım çeşitliliğine sahip sanayi yapısının 2025 sonuçlarına da yansıdığını belirten OAİB Koordinatör Başkanı Erdem Çenesiz, “OAİB ihracat performansı sonlu sayıda kesime değil, geniş bir sanayi tabanına dayanıyor. Birliklerimizin dataları, bölgemizin çok katmanlı bir üretim ve ihracat yapısına sahip olduğunu açık biçimde gösteriyor” dedi.
“OAİB’deki 8 İhracatçı Birliğinden 5’i, dallarında Türkiye’nin tek İhracatçı Birliği”
OAİB Genel Sekreterliği’ne bağlı, Türkiye genelinde tek ihracatçı birliği olan kesimlerden savunma ve havacılık endüstrinde toplam ihracat %48,8 artışla 10 milyar dolar olurken, iklimlendirme sanayiinin ihracatı %3,5 artışla 7,4 milyar dolar, çimento, cam, seramik ve toprak eserlerinin ihracatı %4,4 artışla 4,7 milyar dolara, süs bitkileri ve mamulleri ihracatı ise %13,7 artışla 160 milyon dolara yükseldi.
OAİB çatısı altındaki ihracatçı kesimlerin bilgi, teknoloji ve tasarım odağıyla büyüdüğüne dikkat çeken OAİB Koordinatör Başkanı Erdem Çenesiz şu ifadeleri kullandı:
“Genel Sekreterliğimize bağlı bulunan Makine İhracatçıları Birliği, Savunma ve Havacılık Sanayi İhracatçıları Birliği, Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri İhracatçı Birliği, Süs Bitkileri İhracatçıları Birliği ve İklimlendirme Sanayi İhracatçıları Birliği stratejik bölümlerdeki tek ihracatçı birlikleri olarak yalnızca Orta Anadolu’nun değil, tüm Türkiye’nin ihracatçı birliği vazifelerini yürütüyor. Bu dalların tek çatıdan uyumunu sağlayan OAİB, birebir vakitte hububat, mobilya ve demir üzere yüksek üretim gücüne sahip bölümlerde iştigal eden, güçlü birlikleri de bünyesinde barındırıyor. Bu yapı, ihracatımızın bilgiye dayalı üretim, teknolojik yetkinlik ve tasarım kabiliyeti üzerinden güçlenmesini mümkün kılıyor. Finansman ve maliyet baskılarının arttığı, memleketler arası alanda fiyat rekabetinin zorlaştığı devirlerde katma bedeli artırarak rekabet edebilme gücümüz, ihracatımızın sürdürülebilirliğini destekleyen temel ögelerden biri. İhracatçıların değişen global şartlara ahenk kapasitelerini artırabilmeleri, yüksek katma kıymetli ihracatı kalıcı hale getirecek çalışmalara kesintisiz devam etmeleri de en büyük amacımız… OAİB olarak, ihracat ekosistemini daha da güçlendirmeye, ihracatçıların global pazarlardaki pozisyonunu geliştirecek uyum çalışmalarını sürdürmeye kararlılıkla devam edeceğiz.”
Pazar çeşitliliği açısından başarılı bir periyot geçirdiklerini ve %4,5 artan Türkiye ihracatının üzerinde bir büyümeyle yılı kapattıklarını belirten OAİB Koordinatör Başkanı Erdem Çenesiz şunları söyledi:
“OAİB ihracatının 2,8 milyar dolara ulaştığı ABD’nin mevcut pazarlarımız ortasında birinci sırada yer almaya devam etmesi, ihracatçılarımızın bu pazardaki kalıcılığını net bir formda ortaya koydu. Birleşik Krallık’a ihracatımızın %108,6 artışla 2 milyar doları geçtiği bu devirde, Almanya’ya da 2 milyar doların üzerinde ihracat gerçekleştirildi. Bölgemizin global ticaretteki yükünü teyit eden kıymetli bir gösterge niteliği taşıyan bu datalarda, 17,5 milyar dolarlık hacmi ile Türkiye’nin toplam ihracatında 4. sırada bulunan Ankara’nın rolü büyük. Gelişmiş ülkelerdeki ticari hissemizin artışından ve başta Ankara olmak üzere, yurt geneline yaygın üye firma ağımızın bizi 31,4 milyar dolar düzeyine taşımış olmasından memnunuz” dedi.
OAİB Koordinatör Başkanı Erdem Çenesiz, 2025 yılı boyunca yürüttükleri çalışmalarla ihracatçıların milletlerarası görünürlüğünü artırmaya odaklandıklarını belirterek, “Avrupa Birliği başta olmak üzere Uzak Doğu, ABD ve Türki Cumhuriyetlerini kapsayan geniş bir coğrafyada fuarlar, ticaret heyetleri, UR-GE projeleri ve tanıtım tertipleriyle firmalarımızı milletlerarası pazarlarla buluşturduk. Sürdürülebilirlik ve Yeşil Mutabakat başlıklarını çalışmalarımızın merkezine alırken, OAİB olarak bu alanda şube kuran birinci Genel Sekreterlik olduk. Yeni yılla birlikte başlayan Hudutta Karbon Düzenleme Düzeneği sürecine ihracatçılarımızı hazırlamayı öncelikli görüyoruz. Önümüzdeki devirde mevcut pazarlardaki pozisyonumuzu güçlendirirken yeni pazarlara açılmayı, yeni fuar ve heyet çalışmalarıyla ihracatçılarımızın işini kolaylaştırmayı hedefliyoruz” dedi.
Türkiye’nin savunma ve havacılık sanayii ihracatı 10 milyar dolar
Türkiye’nin savunma ve havacılık sanayiinde teknoloji ve mühendislik kabiliyetinin ihracata direkt yansıdığını vurgulayan Savunma ve Havacılık Sanayi İhracatçıları Birliği Lideri Dr. Mehmet Demiroğlu, ihracat bilgilerindeki yükselişe dikkat çekerek şunları söyledi:
“Savunma ve havacılık endüstrimiz, Türkiye genelinde 10 milyar dolarlık ihracat düzeyine ulaşarak tarihi rekora imza attı. 2025 sonunda geçen yıla nazaran %50’ye yakın artış manasına gelen bu muvaffakiyet, ülkemizin savunma ve havacılık sanayiinde sırf üretim kapasitesini değil, ileri teknolojiye dayalı sistem geliştirme, global pazarlarda muteber tedarikçi olma ve stratejik iş birlikleri kurma yetkinliğini de güçlü biçimde ortaya koyuyor. IDEF 2025’te dünya vitrinine taşıdığımız yüksek mühendislik kabiliyeti ve yenilikçi tahliller, Türkiye’nin bu alandaki dönüşümünün somut bir göstergesi oldu. Bugün gelinen nokta, Türk savunma ve havacılık sanayiinin ihracatta istikrarlı, teknoloji temelli ve global ölçekte tezli bir pozisyona ulaştığını açık biçimde gösteriyor.”
Türkiye’de yüksek ve orta-yüksek teknolojili ihracatın hissesi %43,5
Türkiye’de 2025 yılında yüksek teknolojili eser ihracatının %12,7, orta-yüksek teknolojili eser ihracatının ise %10,6 oranında arttığına, 112 milyar dolara ulaşan fiyat ve %43,5 hisse ile bu kümelerin genel ihracatı değerli ölçüde üst taşıdığına dikkat çeken Makine İhracatçıları Birliği Lideri Kutlu Karavelioğlu şunları söyledi:
“Türkiye’nin Avrupa Birliği’nin en büyük 5 ticaret ortağından biri pozisyonuna yükselmesinde, katma kıymetli eser ihracatının gerisinde yer alan müşterek Ar-Ge ve teknoloji ekosisteminin belirleyici bir rolü bulunuyor. Hava ve kara araçları, makine, elektrik-elektronik, savunma sistemleri ve yazılım üzere teknoloji ağır dallar; ortak mühendislik birikimi, üretim kabiliyeti ve teknolojik dönüşüm yeri üzerinde yükselerek global pazarlarda rekabet gücümüzü artırıyor. Güçlü sanayi altyapımız dallar ortası bilgi transferini, teknoloji sınıflarının üst taşınmasını ve tüm ihracat kompozisyonunun dönüşümünü mümkün kılıyor. Başta Ankara, Eskişehir, Çorum ve Konya olmak üzere Orta Anadolu’da ağırlaşan üretim altyapısı da bu ekosistemin kıymetli bir modülü olarak, Türkiye’nin sanayiinin bütüncül biçimde ileriye taşınmasına değerli katkı sağlıyor. OAİB çatısı altındaki sektörel ve bölgesel birliklerimizin bu çok katmanlı yapıda; ihtisas alanlarındaki bilgi üretimi, stratejik yönlendirmeleri ve paylaştıkları deneyimle ihracat ekosisteminin geneline bedel kattıklarına inanıyorum.”
Türkiye’nin iklimlendirme sanayii ihracatı 7,4 milyar dolar
İklimlendirme bölümünde rekabetin giderek daha fazla teknoloji ve güç verimliliği ekseninde şekillendiğine dikkat çeken İklimlendirme Sanayi İhracatçıları Birliği Lideri Mehmet Şanal, global rekabet şartlarına karşın bölümün tarafını koruduğunu tabir ederek şunları söyledi:
“İklimlendirme sanayiinin Türkiye geneli ihracatı geçen yıla nazaran %3,5 artışla 7,4 milyar dolara ulaştı. Yeniden Avrupa bölgesi en büyük pazarımız pozisyonunda. 2025 yılı, bilhassa Avrupa, Orta Doğu ve Kuzey Afrika pazarlarında güç verimliliği yüksek ve yenilenebilir güçle uyumlu HVAC-R tahlillerine yönelik talebin bariz biçimde arttığı bir devir oldu. Global hammadde fiyatlarındaki dalgalanmalar ve lojistik maliyetlerindeki artış rekabeti zorlaştırsa da teknoloji odaklı eserlerimiz bu süreçte dalın ihracat performansını dengeleyen temel öge haline geldi. Önümüzdeki devirde dijital tanıtım faaliyetlerini güçlendirmeyi, global fuarlarda görünürlüğümüzü artırmayı, güçlü olduğumuz pazarlarda yerimizi sağlamlaştırırken yeni pazarlara firmalarımızı taşımayı, kesimimizin ihracat kapasitesini ve sürdürülebilir büyüme potansiyelini daha da ileri taşımayı hedefliyoruz.”
Türkiye’nin çimento, cam, seramik ihracatı 4,7 milyar dolar
OAİB Koordinatör Başkanlığı’nın yanı sıra Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri İhracatçıları Birliği Başkanlığı görevini de yürüten Erdem Çenesiz, kesimde 2025 yılı ihracat performansının istikrarlı bir seyir izlediğini belirterek şunları söz etti:
“Çimento, cam, seramik ve toprak eserleri bölümünün ihracatı 2025 yılı sonunda %4,5 artışla 4,7 milyar dolara ulaştı. Dallarımız %80 den fazla yerli Katma Kıymet oranı ile ihracat yapıyor ve sanayi bölümleri ortasında rekortmen pozisyonda. Bölümlerimizin yaptığı 4,7 milyar dolarlık ihracat, 3,75 milyar dolarlık net döviz yararı manasına geliyor. Bizim kazandırdığımız net döviz ölçüsü bizden çok daha yüksek meblağda ihracat yapan bölümlerden daha fazla. Yerli kaynaklarla üretim yapan bölümlerimizin bu özel durumunu her fırsatta hatırlatmak istiyoruz. Önümüzdeki devirde teknoloji yatırımları, dijitalleşme ve güç verimliliğine yönelik adımların bölümlerimizde yeni bir dönüşüm sürecini beraberinde getirmesini bekliyoruz. Bu dönüşümün, ihracatçılarımızın global rekabet gücünü daha da ileri taşıyacağına inanıyoruz.”
Türkiye’nin süs bitkileri ihracatı 160 milyon dolar
Süs bitkileri bölümünde pazar çeşitliliği ve ihracat artışının belirleyici hale geldiğini vurgulayan Süs Bitkileri ve Mamulleri İhracatçıları Birliği İdare Konseyi Lideri İsmail Yılmaz, bölümün memleketler arası pazarlardaki pozisyonunu güçlendirdiğini tabir ederek şunları söyledi:
“2025 yılında Türkiye genelinde süs bitkileri kesimi ihracatı %15’e yakın artışla 160 milyon dolara ulaşarak tarihi bir muvaffakiyete imza attı. Bugün ihracatımız 75’in üzerinde ülkeye yayılmış durumda; bilhassa Hollanda, Azerbaycan ve Almanya üzere stratejik pazarlarda kaydedilen artışlar bölümümüzün rekabet gücünü net biçimde ortaya koyuyor. Pazar çeşitliliğini artırma maksadıyla yürüttüğümüz UR-GE projesi kapsamında Katar, Dubai, Portekiz ve İspanya’yı maksat pazarlar olarak belirledik. 2026 yılı için ihracatta en az %12 oranında yeni bir artış öngörüyoruz; bu ivmeyi sürdürülebilir büyümeye dönüştürmeyi bölümümüz ismine temel öncelik olarak görüyoruz.”
OAİB’nin demir ve demir dışı metal ihracatı 2,5 milyar dolar
Türkiye genelinde geçtiğimiz yıla nazaran %4 oranında artarak 29 milyar dolar bedeline ulaşan metal dalı ihracatında, global rekabetin ve talep dalgalanmalarının belirleyici hale geldiğini söz eden Ankara Demir ve Demir Dışı Metaller İhracatçıları Birliği Lideri R. Kaan Maşlak, pazar çeşitliliği ve aktifliğin bu devirde daha da kıymet kazandığını vurguladı;
“Orta Anadolu’dan demir ve demir dışı metal ihracatının 2,5 milyar dolara ulaştığı 2025 yılı, global metal dalında üretim kapasitesinin arttığı, talep yapılarının süratli değiştiği ve rekabet baskısının ağırlaştığı bir periyot oldu. Bu ortamda hem mevcut pazarlardaki etkinliğimizi güçlendirmeye hem de yeni ülkelere açılarak pazar çeşitliliğimizi artırmaya odaklanıyoruz. Avrupa’da artan çelik ve metal tüketimi, Afrika’daki altyapı yatırımları ve Asya’nın üretim merkezi pozisyonu, farklı eser gruplarımızın çeşitli coğrafyalarda rekabet avantajı yakalamasını mümkün kılıyor. İhracatçılarımızın ileri üretim teknolojileri, kalite standartları ve teknik bilgi birikimi, ülkemizin global pazarlarda rekabet avantajını koruyabilmesinde kritik rol oynuyor. Geniş bir coğrafyaya yayılan sektörel ticaret heyetleri ve fuar organizasyonlarımız sayesinde, firmalarımızı maksat pazarlarda daha görünür kılmaya devam edeceğiz.”
OAİB’nin hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri ihracatı 1,4 milyar dolar
Hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri ihracatın bu yıl ölçü ve bedel istikrarı üzerinden şekillendiğine dikkat çeken Orta Anadolu Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Lideri Nihat Uysallı, pazar stratejilerinde data ve tüketici odaklı çizginin öne çıktığını söz ederek şunları söyledi:
“Çikolata ve kakaolu eserlerden ayçiçek yağına, bisküvi ve gofretten şekerleme çeşitlerine, makarna ve buğday ununa uzanan geniş bir eser yelpazesine sahip kesimimizin 2025 yılı Türkiye geneli toplam ihracatı %4 artarken Orta Anadolu bölgesinin ihracatı ise %6,5 artışla 1,4 milyar dolar olarak kaydedildi. Pazar stratejilerinde sadece hacim ve sayılar değil; amaç ülkelerin kültürel yapıları, tüketim alışkanlıkları ve lojistik şartları da belirleyicidir. Dünya genelinde hızlanan kentleşme ile artan kaliteli besin talebi ve çeşitlilik beklentisi üretime istikamet vermeye devam etti. Eser formülasyonundan ambalaj dizaynına, raf ömrü beklentilerinden gramaj seçeneklerine kadar her evrede mahallî talep ve standartlara ahenk sağlayan tahliller geliştirmeye, ‘Türk malı’ algısını itimat ve lezzetle birlikte anılan bir noktaya taşımaya devam edeceğiz.
OAİB’nin mobilya, kâğıt ve orman eserleri ihracatı 1 milyar dolar
Mobilya bölümünün global şartlara karşın ihracatta dayanıklılığını koruduğunu belirten Orta Anadolu Mobilya, Kâğıt ve Orman Ürünleri İhracatçıları Birliği Lideri A. Tahsin Ata, tasarım ve teknoloji odaklı üretimin bu tabloda belirleyici olduğunu tabir ederek şunları söyledi:
“Sektörümüzün %1,2’lik artışla sonlu da olsa bir evvelki yılın üstünde düzeylerde tamamladığı 2025 yılında, Orta Anadolu bölgesinde 1 milyar dolar bedelinde mobilya, kâğıt ve orman eseri ihracatına ulaştık. Gümrük tarifelerinin ve maliyet baskılarının siparişleri zorladığı bir ortamda, orta ve üst segmentte tasarım odaklı eserlere yönelmemiz bu dengeyi sağlamamızda tesirli oldu. Ahşap, ofis, otel ve mutfak mobilyaları başta olmak üzere modüler, işlevsel ve lüks segmente yönelik eserler ihracatımızda öne çıktı. Türk mobilya dalını farklılaştıran en değerli ögelerden biri, kalite odaklı ve esnek üretim kabiliyetiyle birlikte endüstriyel tasarım, ergonomi ve dijital üretim teknolojilerini süratle devreye alabilmesi. Tasarım ve markalaşmaya yapılan yatırımlarla, yalnızca satış hacmini değil, kârlılığı ve yeni pazarlarda kalıcılığı da güçlendirmeye devam edeceğiz.”
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı